Mączniak rzekomy (Peronospora destructor)

Objawy i rozwój patogenu:
Patogen zimuje w postaci grzybni w mięsistych łuskach cebul wysadkowych i dymce, stanowiąc pierwotne źródło infekcji na wiosnę. Początkowym objawem na zakażonych cebulach jest zahamowanie wzrostu oraz stopniowe wyginanie się liści ku dołowi.  Pod koniec maja, podczas ciepłych i wilgotnych nocy, pojawia się na powierzchni liści białoszary nalot grzybni i zarodników konidialnych. Niekiedy występowanie nalotu może poprzedzać obecność jasnozielonych, rozległych plam na powierzchni tkanek. W warunkach sprzyjających rozwojowi choroby, w ciągu 3-4 dni grzybnia obejmuje prawie całą powierzchnię liści i dochodzi do zamierania roślin.

W przypadku cebuli z siewu ozimego (wysianej w połowie sierpnia) rośliny mogą być zakażone w fazie siewek lub pierwszego liścia właściwego, w końcu sierpnia i początku września. Źródłem zakażenia może być porażona cebula z siewu wiosennego lub cebula siedmiolatka.

Zarodnikowanie grzyba następuje podczas wilgotnych nocy z przelotnymi opadami lub utrzymującym się zamgleniu. W miarę obniżania się wilgotności powietrza i wysychania rosy na liściach, zarodniki konidialne odrywają się i z ruchem powietrza rozsiewają na sąsiednie rośliny. Do ponownego skiełkowania konidiów i zakażenia roślin może dojść tylko w kropli wody pochodzącej z opadów deszczu lub rosy. Zarodniki nie rozwijają się na jednolicie zwilżonej powierzchni liści, np. podczas  ciągłych opadów.

Najgwałtowniejszy rozwój choroby następuje w okresach zmiennej, zwłaszcza burzowej pogody oraz obfitych mgieł nocą i długotrwałego utrzymywania się rosy na liściach.

Profilaktyka i zwalczanie:

  • plantacją należy lokalizować na stanowiskach przewiewnych,  z daleka od miejsc, gdzie długo utrzymują się poranne mgły.
  • W przypadku uprawy cebuli na tym samym polu, trzeba koniecznie niszczyć odrosty po cebulach zimujących w glebie, nie później niż do połowy maja.
  • Należy usuwać porażone rośliny.
  • Rozwojowi choroby sprzyja zachwaszczenie plantacji, ze względu na długotrwałe utrzymywania się rosy na roślinach. W związku z tym należy niszczyć chwasty w uprawie.
  • Rośliny należy opryskać 1-2 razy, co 7 dni, fungicydami o działaniu systemicznym, przemiennie ze środkami powierzchniowymi. Zabieg ochronny będzie skuteczny pod warunkiem dokładnego i równomiernego pokrycia całej rośliny cieczą użytkową. W związku z tym wskazane jest dodanie do niej środków zwilżających i zwiększających przyczepność. Rośliny najlepiej opryskać w godzinach porannych lub popołudniowych.

Alternarioza cebuli (Alternaria porri, A.altrnata)

Objawy

Choroba występuje wtórnie na liściach porażonych już przez sprawców mączniaka rzekomego lub szarą pleśń. Patogen poraża liście i pędy kwiatowe – widoczne są na nich brązowofioletowe plamy, zmieniające barwę na brunatnoczarną, pokryte aksamitnym nalotem grzybni i trzonków konidialnych z zarodnikami. Choroba przyspiesza zamieranie liści. Na plantacjach nasiennych powoduje łamanie się pędów kwiatostanowych. Może porażać także nasiona, które stają się źródłem infekcji w kolejnym roku.

Alternarioza występuje zwykle w drugiej połowie lata w okresach ciepłej i wilgotnej pogody. Patogen rozprzestrzenianie się w dni wietrzne, wraz z wodą (podczas opadów deszczu, nawadniania lub opryskiwania pestycydami). Optymalne warunkami do rozwoju grzyba panują w temperaturze 21- 23°C, i wilgotności powietrza około 90%.

Profilaktyka i zwalczanie:

  • przestrzeganie zasad zmianowania
  • zaprawianie nasion zaprawami grzybobójczymi
  • w okresie wegetacji należy profilaktycznie opryskiwać rośliny fungicydami zarejestrowanymi do tego celu – niektóre z nich chronią jednocześnie przed mączniakiem rzekomym, szarą pleśnią i antraknozą cebuli.