Jak sprawić, aby wyniki badań naukowych szybciej znajdowały zastosowanie w hodowli nowych odmian, a system finansowania lepiej odpowiadał wieloletniej specyfice programów hodowlanych? Odpowiedzi na te pytania ma pomóc wypracować projekt COLiBRI – Collaborative Crop Breeding Research and Innovation for a Green Europe.

Projekt programu Horyzont Europa skupia 17 organizacji reprezentujących m.in. naukę, hodowców, rolników, infrastrukturę badawczą, europejskie sieci współpracy oraz środowiska uczestniczące w kształtowaniu polityki publicznej.

Wspólne priorytety dla europejskiej hodowli roślin

Hodowla roślin ma zasadnicze znaczenie dla tworzenia odmian lepiej przystosowanych do zmieniających się warunków klimatycznych, wspierających zrównoważoną produkcję rolniczą, zachowanie różnorodności biologicznej oraz bezpieczeństwo żywnościowe. Europejskie badania i innowacje w tej dziedzinie pozostają jednak rozproszone, a finansowanie, infrastruktura badawcza i realizowane projekty nie zawsze są odpowiednio skoordynowane.

COLiBRI ma pomóc w przezwyciężeniu tych barier. Jednym z najważniejszych rezultatów projektu będzie europejska mapa drogowa badań i innowacji w hodowli roślin. Towarzyszyć jej mają strategia wdrożenia oraz ramy przyszłej ogólnoeuropejskiej sieci współpracy i mechanizmu finansowania badań i innowacji w hodowli.

Celem jest lepsze powiązanie priorytetów naukowych z rzeczywistymi potrzebami hodowców, celami polityki publicznej oraz możliwościami finansowania rozwoju sektora.

Polska Izba Nasienna i COBORU w projekcie COLiBRI

Polskę w konsorcjum COLiBRI reprezentują Polska Izba Nasienna (PIN) oraz Centralny Ośrodek Badania Odmian Roślin Uprawnych (COBORU). PIN wnosi do projektu perspektywę firm hodowlanych i nasiennych, natomiast COBORU – doświadczenie związane m.in. z badaniem i oceną odmian roślin uprawnych.

Udział obu instytucji daje możliwość identyfikowania i przedstawiania krajowych potrzeb podczas prac nad przyszłymi kierunkami rozwoju europejskiej hodowli roślin.

Polska Izba Nasienna będzie współpracowała ze swoimi członkami przy określaniu potrzeb badawczych oraz dotyczących dostępu do infrastruktury i finansowania. Ma także reprezentować perspektywę hodowców. Dzięki temu w rekomendacjach mogą zostać uwzględnione m.in. polskie warunki produkcji, ważne dla naszego kraju gatunki oraz potrzeby mniejszych przedsiębiorstw hodowlanych, mających bardziej ograniczone możliwości samodzielnego finansowania zaawansowanych prac badawczych.

Co COLiBRI może oznaczać dla hodowców?

Strategiczne znaczenie COLiBRI polega przede wszystkim na przygotowaniu podstaw długofalowego rozwoju badań i innowacji w europejskiej hodowli roślin.

Projekt ma lepiej połączyć badania podstawowe i stosowane, demonstrację technologii oraz innowacje z rzeczywistymi potrzebami programów hodowlanych. Dla polskich przedsiębiorstw uczestnictwo w tym procesie może oznaczać wcześniejsze poznanie kierunków rozwoju sektora, możliwość nawiązania nowych partnerstw oraz uwzględnienia europejskich trendów podczas tworzenia własnych strategii badawczych i hodowlanych.

Warto przy tym podkreślić, że COLiBRI sam nie prowadzi ani nie finansuje programów hodowlanych. Jego zadaniem jest stworzenie ram umożliwiających lepszą koordynację istniejących i przyszłych działań, inwestycji oraz źródeł finansowania.

Od potrzeb hodowców do wspólnych działań

Partnerzy projektu będą współpracować z przedstawicielami całego łańcucha wartości hodowli roślin. Zamierzają określić najważniejsze priorytety badawcze, ocenić potrzeby technologiczne i infrastrukturalne, przeanalizować luki w finansowaniu oraz możliwości zacieśnienia współpracy.

Analizy mają obejmować szeroki zakres gatunków roślin, cech użytkowych, technologii, systemów produkcji i metod hodowli. Dzięki temu przyszłe rekomendacje powinny uwzględniać zróżnicowanie europejskiego rolnictwa.

– Europa potrzebuje silniejszego i lepiej skoordynowanego podejścia do badań i innowacji w hodowli roślin, jeśli chcemy skutecznie odpowiadać na wyzwania związane z klimatem, bezpieczeństwem żywnościowym i konkurencyjnością – powiedział Ralf Wilhelm, koordynator projektu w Julius Kühn-Institut. – COLiBRI połączy perspektywy naukowców, hodowców, rolników, decydentów i instytucji finansujących, aby pomóc wypracować wspólną mapę drogową przyszłych działań i inwestycji.

Udział zainteresowanych środowisk będzie obejmował m.in. ankiety, konsultacje eksperckie, warsztaty oraz działania służące nawiązywaniu współpracy. Pozyskane w ten sposób informacje mają pomóc w przygotowaniu planu działania, odpowiadającego zarówno na obecne wyzwania, jak i przyszłe potrzeby sektora.

Jak włączyć się w projekt COLiBRI?

Firmy hodowlane i nasienne, jednostki naukowe, organizacje branżowe oraz inne podmioty zainteresowane przyszłością hodowli roślin mogą zarejestrować się w społeczności COLiBRI jako interesariusze projektu.

Daje to możliwość uczestnictwa w konsultacjach, przedstawienia własnych potrzeb i współtworzenia kierunków rozwoju europejskich badań i innowacji w hodowli roślin.

Więcej informacji oraz możliwość dołączenia do społeczności projektu:
colibri-plantbreeding.eu

COLiBRI – projekt Horyzont Europa

COLiBRI jest działaniem koordynacyjnym i wspierającym (CSA – Coordination and Support Action), finansowanym w ramach klastra 6 programu Horyzont Europa – Żywność, biogospodarka, zasoby naturalne, rolnictwo i środowisko.

Projekt rozpoczął się 1 czerwca 2026 r. i potrwa do 30 listopada 2028 r. Jego koordynatorem jest niemiecki Julius Kühn-Institut. Według danych CORDIS wkład Unii Europejskiej w realizację projektu wynosi blisko 3 mln euro.

Spotkanie inaugurujące COLiBRI odbyło się 8–9 lipca 2026 r. w Berlinie-Dahlem.

Oficjalna karta projektu COLiBRI w bazie CORDIS:
cordis.europa.eu/project/id/101288631

Źródło: materiał Polskiej Izby Nasiennej opracowany na podstawie komunikatu prasowego COLiBRI z 8 lipca 2026 r., COLiBRI Project Executive Note oraz dokumentacji projektu.