Choroby kapusty – sprawdzone rozwiązania dla profesjonalistów
W ostatnim okresie rośliny uprawne były narażone na bardzo zmienne warunki środowiskowe. Następstwem tego jest niewątpliwie zwiększone ryzyko infekcji ze strony patogenów chorobotwórczych. W artykule przedstawiamy pokrótce skuteczne remedium na choroby kapusty głowiastej, o których mówił Przemysław Kostrzewski, przedstawiciel firmy BASF podczas jednego z webinarów poświęconych uprawie tego warzywa.
Czy na wszystkie grzybowe choroby kapusty są fungicydy?
Z punktu widzenia rejestracji i etykiet środków ochrony roślin odpowiedź jest negatywna. Z tego powodu bardzo ważne jest przestrzeganie zasad profilaktyki i dbanie o dobrą kondycję zdrowotną roślin. Jedną z przykładowych tego typu chorób jest fuzaryjne gnicie główek kapusty, wywołane przez grzyb Fusarium avenaceum. Jak podkreślił specjalista, patogen ten coraz częściej występuje na krajowych plantacjach kapusty szczególnie przy wyższych temperaturach, dużej wilgotności i intensywnych opadach. Jej znaczenie rośnie szczególnie w rejonach „kapuścianych” o ograniczonym płodozmianie, ponieważ patogen zimuje w resztkach pozbiorczych. Objawami fuzariozy kapusty są brunatne, wodniste plamy, które pojawiają się po ok. dwóch tygodniach od infekcji. Porażona tkanka zagniwa, a z czasem pokrywa się ona pomarańczowym nalotem ze skupiskiem zarodników. Przebieg choroby w sprzyjających warunkach jest bardzo dynamiczny; od momentu widocznych objawów do zniszczenia główek może minąć tylko kilka dni.
Ważne doświadczenia
Firma BASF prowadzi też obserwacje i doświadczenia własne jak i we współpracy z jednostkami naukowymi. Według przedstawionych wyników doświadczeń polowych przeprowadzonych przez zespół Instytutu Ogrodnictwa (IO) w Skierniewicach pod kierownictwem prof. Józefa Robaka i w obserwacjach terenowych odnotowano, że zastosowanie preparatu Signum 33 WG przeciwdziała tej chorobie. Szczególnie efektywny był zabieg na początku widocznych objawów w pełnej dawce, tj. 1 kg/ha fungicydu Signum 33 WG w połączeniu z 4 kg siarczanu magnezu. Mieszanina ta spowodowała wręcz zaschnięcie porażonej tkanki i zatrzymanie rozwoju fuzariozy główek kapusty.
Choroby kapusty – patogeny polifagiczne
Na plantacjach kapusty duże straty powodują również patogeny grzybowe porażające szerokie spektrum gatunków warzyw. Należą do nich alternarioza (syn. czerń krzyżowych) oraz szara pleśń. Obu jednostkom chorobowym sprzyja wysoka wilgotność powietrza i długotrwałe (kilkugodzinne) zwilżenie liści. Łączy je również źródło infekcji, czyli porażone resztki roślinne. W przypadku alternariozy pierwotnym źródłem zakażenia mogą stanowić nasiona, a także chwasty z rodziny Brassicaceae. Chorobę tą można rozpoznać po nekrotycznych plamach różnej wielkości, otoczonych żółtą obwódką. Porażane są zwykle najstarsze, dolne liście, które przebarwiają się na żółto. Jest to efektem degradacji chlorofilu m.in. przez kwas alternariowy będący metabolitem patogenu. To kwas, który jest mikotoksyną, więc w przypadku jego wystąpienia w częściach jadalnych (zwykle kalafiora i brokułu) powoduje dyskwalifikację plonu. Kwas alternariowy stanowi bowiem duże niebezpieczeństwo dla zdrowia ludzkiego.
Szara pleśń…
Z kolei szarej pleśni oprócz wysokiej wilgotności sprzyja niska temperatura (poniżej 20°C). Rozwija się głównie w okresie zbiorczym kapust i w przechowalni. Z tego względu duże znaczenie odgrywa profilaktyka w postaci unikania zastoisk wodnych, uszkodzeń mechanicznych. Warto też pamiętać o właściwym zagęszczeniu roślin, ponieważ rozwojowi choroby sprzyja brak światła i utrudniona cyrkulacja powietrza.
Rozwiązania na czerń krzyżowych i szarą pleśń
Spośród fungicydów chemicznych w ochronie przed alternariozą Przemysław Kostrzewski polecał zastosować Dagonis®, który zawiera fluksapyroksad (Xemium®) i difenokonazol. Zwalcza też dodatkowo plamistość pierścieniową kapustnych. Jego istotną zaletą jest ochrona również nowych przyrostów, ponieważ bardzo dobrze się przemieszcza w roślinie. Dagonis® jest rekomendowany przede wszystkim na początku wegetacji, w okresie zawiązywania główek – informował prelegent. Zalecana dawka preparatu wynosi 1 l/ha, a maksymalnie można wykonać trzy zabiegi w ciągu sezonu (w uprawie kapusty głowiastej) naprzemiennie z preparatami o odmiennym mechanizmie działania. Zgodnie z przedłożonymi wynikami badań z IO w Skierniewicach w wyniku przeciwdziałania czerni krzyżowej preparatem Dagonis® uzyskano plon kapusty głowiastej wyższy o 31% w porównaniu do obiektu kontrolnego. W kontekście dodatkowo ochrony przed szarą pleśnią specjalista rekomendował preparat Signum® 33 WG, ściśle na blisko dwóch tygodni przed zbiorem w dawce 0,75-1 kg/ha. Warto podkreślić, że ten preparat również zwalcza alternariozę.
Oryginał robi różnicę
Specjalista zwrócił także uwagę na różnicę miedzy produktami oryginalnymi tj. Dagonis® i Signum®, a ich zamiennikami, które pomimo tych samych substancji czynnych najczęściej różnią się formulacją, doborem i jakością koformulantów. Finalnie wpływa to na skuteczność i pewność ochrony planu.
